• Marksizm

    CEMALETTİN EFE Bir anekdot Ekim Devrimi’nin bende ilk çarpıcı yansıması Kürdistan’ın bir dağ köyünde oldu. Ortaokul birinci sınıftaydım. Babam radyoda Sovyetler Birliği ile ilgili bir haber üzerine bir anekdotu anlatmıştı: - Rusya da Leylin diye bir adam çıkmış. Açlıktan kırılmakta olan fakirlere: “Allaha yalvarın hele size ekmek verecek mi?” diye sormuş. Millet ellerini havaya kaldırıp dua ederek Allah’tan ekmek ist...

    Devamını oku
  • Kapıları açan kadın: Latifa al-Zayyat

    MUSTAFA KEMAL ERSÖZ Latifa al-Zayyat,  ilk gençlik yıllarında Mısır’daki İngiliz sömürgeciliğine karşı anti-emperyalist bir öğrenci lideri, Üniversite yıllarında Marksist bir kadın militan, Cezaevinde çıplak aramaya ve türlü işkencelere direnen bir tutsak,  İngiliz ve Amerikan literatürüne hâkim bir çevirmen, feminist bir akademisyen, modern Arap edebiyatının en parlak romancılarından biriydi. Çağın...

    Devamını oku
  • ‘Kapitalizmin yaşam mekanı’ kentlerde mücadele üzerine notlar

    BAHATTİN DEMİR Aslında Marksist yazında kentleşme olgusu üzerine 1970’lerden itibaren artan bir ilgi ve yoğunlaşan çalışmalar bulunmasına karşın ülkemizdeki sol hareketlerin bu konuya teorik ve pratik düzeyde (Fatsa deneyimi gibi girişimler dışında) yeterli önemi verdiği söylenemez. 1980’li yıllara kadar kentleşme, çoğunlukla “çarpık kapitalizmin çarpık kentleşmesi, gecekondu mahalleleri” bağlamında konut hakkı ü...

    Devamını oku
  • İddianamede gazeteciye 3 yaşında Marksizm kitabı yazdırdılar

    Bursa’da 5 Mayıs’ta “terör örgütü propagandası yaptığı” iddiasıyla tutuklanan bursamuhalif. com editörü ve Çağdaş Gazeteciler Derneği (ÇGD) Bursa Şubesi Yönetim Kurulu üyesi Ozan Kaplanoğlu, çarşamba günü yapılan ilk duruşmada yurt dışı yasağı ve adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı. İddianamede “Uğur Gündüz rumuz ismini kullandığı değerlendirilen Ozan Kaplanoğlu isimli şahsın k...

    Devamını oku
  • Çin Komünist Partisi: Partililer sıkı Marksist ateistler olmalı

    Çin Halk Cumhuriyeti’nde iktidardaki Çin Komünist Partisi (ÇKP) üyelerine ‘dindarlık’ uyarısı yapıldı. Pekin yönetimi, dini inancın ÇKP üyeleri için ‘kırmızı çizgi’ olarak görüldüğünü açıklarken, parti üyelerinden değerleri ve inancı dinde aramamaları istendi. Çin’in din işlerinden sorumlu kurumunun başkanı Wang Zuoan, ÇKP Merkez Komitesi organı ...

    Devamını oku
  • Ekim Devrimi’nin yüzüncü yılında!

    MEHMET İNANÇ TURAN 1917 Ekim Devrimi işçi sınıfının tarihi açısından bir dönüm noktasıdır. İşçi sınıfının sosyalist bir devrimle iktidarı burjuvaziden alabileceğini göstermiştir. Proletarya diktatörlüğünün sadece bir teori olmadığını, pratikte uygulanabileceğini göstermiştir bu devrim! 1917 Ekim Devrimi ve bu devrimin iki lideri Lenin ve Troçki, devrimi yapan Bolşevik kadrolar, Bolşevik gelenek, sınıf mücadeles...

    Devamını oku
  • Hikmet Kıvılcımlı Kitabı

    KORKUT AKIN Bilgi birikimi belirleyicidir. Küçük küçük de olsa sonuçtaki birikim gerçekten görkemli ve doyurucu olabilir. Tabii, ondan da yararlanmak koşuluyla. Yeni bir dönemin başlangıcında -referandum öncesi apar topar hayata geçirilen Varlık Fonu uygulaması, referandumun sonuçları ne olursa olsun, hiçbir şeyin artık eskisi gibi olmayacağının da göstergesi- birikimler bize yol gösterecektir. &l...

    Devamını oku
  • Kapitalizm, Modern/Konsantre barbarlık ve proleteryanın karşı hegemonyası

    VOLKAN YARAŞIR Kapitalizm organik, yaşayan bir sistemdir. Kapitalizm öldürerek “yaşar”. O, (kral Midas gibi) “dokundukça”, zamanı sermayeye dönüştürdükçe yaşar, bir nevi soluk alıp verir. Ama bildiğimiz gibi değil. O öldürerek, öldürdüklerinin soluğuyla beslenir ya da öldürdükçe soluklanır. O ölümdür. Thanatos ’tur yani Yunan mitolojisindeki ölüm ta...

    Devamını oku
  • Das Kapital ilk kez Almancadan Türkçeye çevirildi

    HAKKI ÖZDAL Türkiye kanlı ve karmaşık bir ‘iki seçim arası’ dönemin ardından geride bıraktığımız pazar günü sandığa gitti ve ‘zafer sahibi’ni bile şaşırtan bir sonuçla karşı karşıya kaldı. Özellikle 2013 yaz başındaki Gezi direnişinden sonra üzerindeki ölü toprağını atarak görünür hale gelen toplumsal muhalefet ve haziran seçiminde bu sokak muhalefetinin de bir şekilde temsil edildiği iki ...

    Devamını oku
  • Marksist felsefenin etkilediği en iyi filmler

    Çeviri: Ziya Boran “Karl Marx tüm zamanın en etkili filozofların başında geliyor. Doğal olarak Marx’ın eserleri birçok filmi etkilemektedir. İzleyiciler proletaryanın koşulları, burjuva egemenliği, gelişen teknoloji ve bunun toplum ve devrimle olan bağı gibi çeşitli Marksist problemlerle karşılaşıyor. Bütün bu problemlerin her biri, dünya üzerindeki nihai adaleti temsil eden komünizm çağının sinyalleridir. Dünyayı deri...

    Devamını oku
  • Ateş olmak ve ateşi çalmak: İbrahim Kaypakkaya

    Ateş olmak ve ateşi çalmak: İbrahim Kaypakkaya*“Bu dünyada insanlar mum ateşi önündeki üç kelebek gibidir.İlki ateşe yaklaşmış ve demiş ki: Ben aşkı biliyorum.İkincisi ateşe yavaşça kanadıyla dokunmuş ve demiş ki:Aşkın ateşinin nasıl yaktığını bilirim…Üçüncüsü kendini ateşin ortasına atarak, yanarak kül olmuş…Gerçek aşkı işte sadece o kelebek bilir…” İbrahim Kaypakaya, bir ikonoklastır, yani bir ikon kırıcıdır. Kaypakaya, katmanlı bir sistematik ve yıkıcı bir t...

    Devamını oku
  • 13 Şubat’ta Boykotçu Laikleriz… Ama her zaman Marksistiz

    METİN KAYAOĞLUDevletin, din adına saldırısına uğrayan Alevi’yle birlikte laikiz.Devletin, “dindar kuşaklar” yaratma gerekçesiyle zorunlu devlet-dini dersi saldırısı altındaki öğrenciyle birlikte laikiz.Devletin, dinsellik gerekçesiyle ekonomik politikasının nesnesi kılınmak istenerek eve tıkılmaya çalışılan kadının yanında laikiz.Devletin, dini bahane ederek yaşam tarzına müdahale ettiği ‘modern’in yanında laikiz.Devletin, dinle sentezleyerek dayattığı Türklüğe karşı geriletici bir mücadele yürü...

    Devamını oku
  • İslama Devrimcilik Haram mı?

    METİN KAYAOĞLU… IŞİD’i lanetin önkoşulu olarak Haricileri lanetlemekMarksizmin tazelenmiş bir ideolojik hegemonya mücadelesi vermesi gereken günlerdeyiz. İdeolojik, çünkü, Marksist politik akımların kısa sürede politika dolayımıyla hegemonya kuracağına ilişkin belirtiler görünmüyor. Ayrıca, Marksizm alanı, liberalizmin yeni ve yaygın bir istilasına uğramış bulunuyor. İstila, sadece yabancının rızamız hilafına alanımıza girmesiyle gerçekleşmiyor, kale kapılarımız içeriden de açılıyor v...

    Devamını oku
  • Lenin devrimin yolunu göstermeye devam ediyor

     Bugünkü bunalımın en vahim özelliği, Avrupa sosyalizminin resmi temsilcilerinin çoğunluğunun burjuva milliyetçiliğine, şovenizme yenik düşmesidir. Tüm ülkelerin burjuva basınının onlardan kâh alayla kâh lütufkâr bir övgüyle bahsetmesinin geçerli sebepleri var. Sosyalist kalmak isteyen biri için, sosyalizmdeki bu bunalımın nedenlerini açıklamak ve Enternasyonal’in görevlerini analiz etmekten daha önemli bir vazife olamaz.Bu bunalımın, ya da daha doğru ifade edelim, İkinci Enternasyonal’in ç...

    Devamını oku
  • 21. yy’da Marksist felsefe ve bilimsel gelişmeler

    ALİ RIZA KUBİLAYGeçtiğimiz yüzyılda bilimsel ve teknolojik olarak olağanüstü gelişmelere tanık olduk. Köklerini 19. yy’da Marx-Engels ikilisinin şekillendirdiği Marksist felsefenin savunucuları ve yeniden yaratıcıları, 20. yy’da onca bilimsel ve teknolojik gelişmeye rağmen tıpkı bir mirasyedi gibi, ya da mirası kötü yatırımlarla kısa zamanda yok edenler gibi bu felsefeyi ve yöntemi olan diyalektiği hızla tükettiler. Bu süreçte yaşananlar hiçbir zaman kişi yada grupların kötü veya iyi niyeti ile ...

    Devamını oku
  • Teori ve pratikte neo liberalizm

    Dieter Plehwe neo liberal ideolojinin gelişimi ve muhafazakârlık ve klasik liberalizm ile ilişkisi konusundaki düşüncelerini Tom Mills’e aktarıyor.[1] Mills: Sizin de içinde yer aldığınız bir araştırmaya göre, neo liberalizm bünyesinde, eleştirel yazında varsayılanın çok ötesinde, çok değişik düşünce ve politika önerilerini barındırıyor. O halde neo liberalleri bir araya getiren şey nedir ve neo liberalizmi tutarlı bir düşünce sistematiği olarak ele almak doğru mudur?Plewhe: Neo liberalizmi...

    Devamını oku
  • IŞİD’le ideolojik mücadelenin ekseni – Metin Kayaoğlu

    “Barbar” ve “İnsanlık Düşmanı” IŞİD’e Karşı Uygar ve İnsancıl Solculuğun Tadını ÇıkarmakIŞİD’le ideolojik mücadelenin ekseniGenel olarak çağdaş sosyalist hareketin modernitenin devamı ve tamamlayıcısı olduğu kabul edilir. Sosyalizmin içinde yer aldığı kadarıyla Marksizmin de bu bağlamda ele alınmasına itiraz edilmez. IŞİD örneğinde sosyalizmin bu niteliğinin bir kez daha canlandığı izlendi. Bu çalışmada, Marksizmin tayin edici bir iç sorunu olan bu mesele ele alınmakta ve Marksizmin, kapitalist ...

    Devamını oku
  • Prekarya mı, Proleterya mı? – E. Ahmet Tonak

    Aşağı yukarı 10 yıl öncesi için yaptığı kaba bir hesapla, Amin, ileri kapitalist ülkelerde emekçilerin %40’ının, 3. Dünya’da ise %80’inin prekaryaya tekabül ettiğini tahmin ediyorduPrekarya üzerine hatırı sayılır miktarda literatür birikti. Bu literatürün de önde gelen isimleri var. Tanımların örtüşen yanları olmasına rağmen kimin tanımını seçtiğinize bağlı olarak prekarya denilen kesimin de (sosyal tabaka/sınıf?) farklı özellikleri öne çıkarılıyor. Biraz şaşırtıcı geleceğini bilerek, Loic Wacqu...

    Devamını oku
  • 21 Yüzyılın üçüzleri: İktisadi kriz, yeni bir paylaşım savaşı ve otoriterleşme (II)

    MUSTAFA DURMUŞSevgili Mustafa Kâhya’nın anısına,Kapitalist krizlerin tarihsel gelişimi bizlere ekonomik krizlerin kapitalist sistem için işlevsel olduğunu göstermiştir. Öyle ki krizler sermayeye dengesizliklerini ve ayarsızlıklarını yeniden düzenlemede yardımcı olmakta ve sermayenin genişlemesinin yeni bir dönemi için temel oluşturmaktadırlar. Yani düzenli iş-döngüsü krizleri sisteme yardımcı olmaktadır.Ancak bu döngülere ilaveten kapitalist ekonomilerde uzun dönemli trendler de mevcuttur. Örneğ...

    Devamını oku
  • Marx’ın yolu Kobanê’den geçer (mi?) – Karaşınlar

    Marx, kapitalizmin sosyalizm için vazgeçilmez önkoşul olduğu şeklindeki görüşünü, Rus devriminden kırk yıl önce değiştirmiştir. “Batı Avrupa’da kapitalizmin doğuşuna ilişkin tarihsel şemamı, hangi tarihsel koşullar içinde bulunulursa bulunsun her halkın izlemesi mukadder olan  genel  bir tarih-felsefe teorisine dönüştürdüler.” Ancak Marx’ın bu eleştirisi Marksizmin bazı akımları tarafından ciddiye alınmadı ya da görmemezlikten gelindi. Batı Avrupa dışında gerçekleşen başta Rus devrimi olmak üzer...

    Devamını oku
  • Yaşadığımız kriz sistemiktir… – E. Ahmet Tonak (SendikaOrg)

    Geçtiğimiz hafta, Salı sabahından Cuma akşamına kadar, bir grup radikal iktisatçı ve David Harvey bir masanın etrafında oturduk, konuştuk durduk. Anlaştığımız şeyler oldu, ama anlaşamadıklarımız da.İzmir Ekonomi Üniversitesi’nden Turhan Subaşat ile School of Oriental and African Studies’den John Weeks’in düzenlediği Büyük 2008 Çöküşü: Sistemik mi, Konjonktürel mi yoksa Politikaların Sonucu mu? atölyesinden söz ediyorum. Çağrılı katılımcılar, ABD’den David Kotz, David Harvey, Anwar Shaikh, Al Cam...

    Devamını oku
  • Devrimci Özgüven’in adı: Kıvılcımlı – Ahmet Kale

    Türkiye sosyalist hareketinin kurucu kadrolarından, teorik ve pratik yaşamıyla önder savaşçısı Dr. Hikmet kıvılcımlı 43 yıl önce 11 Ekim 1971 tarihinde Belgrat’ta öldü.Gerek devrimci yaşamı, gerekse ürettiği eserlerle bizlere çok önemli deneyimler bıraktı Kıvılcımlı. 69 yıllık yaşamının 50 yılı teorik-pratik savaşın içinde geçti. Örgütlü mücadeleye olan inancı, devrime bağlılığı yanında yazıp bizlere bıraktığı 100’ü aşkın eserle de yolumuzu aydınlatmaya çalıştı.Daha 19 yaşında bir Askeri Tıbbiye...

    Devamını oku
  • Işid’in din referansı üzerine – Göksel Ilgın

    IŞİD İslamcı bir hareket mi? Bu soru IŞİD’e karşı verilen/verilecek mücadeleye dair “şeytani” ayrıntıların kriptolojik manivelası. Zira gündelik pratiği, farklı ideolojik eklemlenmeleri veya her biri tek bir kutsal kitaba dayanan farklı tefsirleriyle birden çok İslam’ın varlığından söz etmek mümkün. Bu durumun siyasi anlamda çoklu bir denklem yarattığını görmek içinse farklı meşreplerden birçok siyasi aktörün IŞİD üzerine söylevlerine bakmak bugün için somut ve geçerli.Chicago Üniversitesi’nden ...

    Devamını oku
  • Kıvılcımlı külliyatından: “Devrim nedir?” – Ahmet Kale

    “İnkılâp Nedir?”: 2. Emperyalist Evren Savaşı sırasında kaleme alınmış ve 1967 ya da 1968 yılı yeni yazıyla daktiloya geçirilmiş çok değerli bir incelemesidir Kıvılcımlı’nın. 12 Mart’tan az önce Ankara’da teksir makinesiyle çoğaltıldığı biliniyor. Orijinal elyazması, Sıkıyönetim üzerine, Kıvılcımlı’nın direktifiyle imha edilmiştir.“Berlin’de çıkan ‘Devrim Nedir?’: Teksiri esas almış, eserin tümünü yayınlamış, sadece bazı eski kavramların yerine yenilerini koymuş bir baskıdır.”(Fuat Fegan, Dr. Hi...

    Devamını oku
  • Sınıfın “estetik” yıkıcılığı: Makina kırıcıları

    VOLKAN YARAŞIR” Makinalar, tüm diğer mülkiyet türleri kadar yasanın koruması altındadır.” Yargıçlara cezai yaptırımların artırılması için yollanan genelge (1830- İngiltere). ” En büyük güçlük, isyancıların hareketleri ve niyetleri üstünde bilgi toplamanın hemen hemen imkansız olmasıdır.  Herşeyleri gayet iyi düzenlenmiş ve kararları o kadar büyük gizlilik içinde yerine getiriyorlar ki… yakalanmaları mümkün olmuyor.” (Newcastle Dükü)      İşçi sınıfının mücadele tari...

    Devamını oku
  • Rojava’nın yanında olmak ve baş düşman tezi – Karaşınlar

    Türkiye devrimci hareketinin politik varlığı, Marksizm alanında yer almaktadır. Marksizm’in emperyalizm ve ulusal soruna bakışı, ideolojik olmanın serdüveni, politikada tutum alıştan pratik politikada konum alışa kadar pek çok alanı belirlemektedir.Emperyalizm karşıtlığının ideolojik kurulumu tarih yazımı içerisinde oluşa gelen devrimlerin varlığını homojenleştirme tehlikesi barındırır. Emperyalizmin hangi koşullarda temel politik antagonizma olduğu sorusunun ekonomizme indirgenmiş hali politika...

    Devamını oku
  • “Gençliğe Yazılar” – Ahmet Kale

    Gençliğe Yazılar da Kıvılcımlı’nın kitap olarak yazıp bize bıraktığı eserlerden değildir. 68 Gençlik hareketinin 40. Yılında yani 2008’de o zamanki Sosyal İnsan Yayınları yönetiminin, Kıvılcımlı’nın çeşitli zamanlarda yazdığı gençliğe dönük yazılarından derlenmiş bir kitaptır. Kitapta 2’si konferans metni olmak üzere toplam 17 yazısı vardır. Kıvılcımlı’nın gençliğe verdiği önemi göz önüne alırsak, başka bazı yazılarının da bu kapsamda değerlendirilip, daha da kapsamlı derlemelerin yapılabileceği...

    Devamını oku
  • Kıvılcımlı külliyatı: Bilimsel sosyalizmin doğuşu – Ahmet Kale

    Bilimsel Sosyalizmin Doğuşu eseri 1970 yılında yayınlanmış. Kıvılcımlı’nın 12 Mart öncesi gençliği ve halkı provakasyonlara karşı uyarıp, proletarya partisinde örgütlenme yoluna çakmak için çok yoğun yayın yaptığı zamanlarda yani. Sosyalizmin bir bilim olarak doğuşu ve gelişimi anlatılır. Kitabın iç kapağında da alt başlık olarak “Marks-Engels Çağı” yazar.Kitabın konusu ve isminin verilişi konusunda “sunuş” yazısının sonunda şunları diyor Kıvılcımlı:“Bir konuyu duruca kavramanın en kestirme yolu...

    Devamını oku
  • Kıvılcımlı Külliyatı- Türkçenin üreme yolları – Ahmet Kale

    1966 yılında bir günlük gazete dilbilimciler için “Türkçe”  konulu bir yarışma açar. Dilbilimci ve eğitimciler için yapılan bu yarışmaya Kıvılcımlı da “Türkçe’nin Üreme Yolları ve Dil Devrimciliğimiz” adlı araştırmasıyla katılır. Yalnız kendi adını kullanmaz Felsefe Öğretmeni Sadık Göksu adına yapar başvurusunu.Kıvılcımlı izleyicileri onun nasıl kıvrak bir dil kullandığını bilirler. Hemen her konuda eserler vermiş olan Kıvılcımlı Türkçe üzerine de yarışmayı bahane ederek böyle bir araştırma yapm...

    Devamını oku
  • Kıvılcımlı külliyatı: ‘Uyarmak İçin Uyanmalı, Uyanmak İçin Uyarmalı’ – Ahmet Kale

    Uyarmak İçin Uyanmalı, Uyanmak İçin Uyarmalı kitabı Kıvılcımlı’nın sağlığında 2. Baskı yapmış ender kitaplarından. Bildiğimiz kadarıyla diğeri de 35 yıl sonra yeniden basılan Marks-Engels, Hayatları kitapçığı.Bu kitap da önce 1966 yılında “İşçi Partisi’ne Teklif” alt başlığı ile basılmış, daha sonra 1970 yılının Aralık ayında 2. baskısı yapılmış. Ancak 1966 yılındaki ilk baskıdan önce de 1965 yılında Samsun’da yayınlanan Çaltı dergisinde “İşçi Partisine Teklifler” başlığıyla tefrika edilmiş. Dön...

    Devamını oku
Popüler Haberler